Tarihi özrün mimarları belli oldu

Pazar, 24 Mart 2013 08:30

U.S. President Obama and Israel's Prime Minister Netanyahu shake hands while they hold a joint news conference at the Prime Minister's residence in Jerusalemİsrail’in Türkiye’den Mavi Marmara ile ilgili özür dilemesinin altındaki kişiler de ortaya çıktı.

Mavi Marmara gemisine yapılan saldırıda 9 Türk vatandaşının şehit olması ve onlarca aktivistin yaralanması Türkiye ile İsrail ilişkilerini bitirmişti. Bu geçen sürede Türkiye, ilişkilerin normale dönmesi için İsrail’e 3 şart koymuştu. İsrail özür dileyecek, Gazze’deki ambargoyu kaldıracak ve şehit ailelerine tazminat ödeyecekti.

3 yılın sonunda ABD başkanı Obama’nın İsrail ziyareti sonrasında Netanyahu, Başbakan Erdoğan’ı arayarak tüm şartları kabul ederek özür diledi. Peki ne oldu da 3 yıldır özür dilememekte direnen Netanyahu ne oldu da bu kararından vazgeçti?

İKİ ülke arasındaki temaslarda başrolü oynayan isimler İsrail adına eski Dışişleri Bakanlığı diplomatı Joseph Ciechanover ve Netanyahu’nun Ulusal Güvenlik Danışmanı Yaakov Amidror, Türkiye adına ise eski İsrail Büyükelçisi Feridun Sinirlioğlu’ydu.

SEMİTİZM TARTIŞMASI
Amidror, Ciechanover ve Sinirlioğlu arasında aylar süren görüşmelerin ardından ABD’de Obama’nın Dışişleri Bakanlığı’na John Kerry’yi getirmesi, krize çözüm açısından yeni bir momentum getirdi. Kerry, göreve başlar başlamaz Davutoğlu ile 6 telefon görüşmesi yaptı. Son Ankara ziyaretinde de Türkiye’nin taleplerini aldı. Ama bir sorun vardı. Erdoğan, ‘Siyonizm insanlık suçudur’ demiş ve Yahudiler’den tepki görmüştü. Ancak Erdoğan geçen hafta Danimarka’da Politiken’e verdiği röportajda ‘Siyonizm konusundaki sözlerim yanlış anlaşıldı’ diyerek kapıyı açmış oldu.

OBAMA DİPLOMATİK ZAFER İSTEDİ
Bu noktadan sonra devreye ABD Başkanı Obama girdi. Vatan gazetesinin haberine göre; Obama, İsrail gezisinden önce kurmaylarıyla bir araya geldi ve bir diplomatik zafere ihtiyacı olduğunu söyledi. Filistin’le ilgili yeni bir adım atılamıyordu. Bu nedenle tüm kurmayları Türkiye ile İsrail’i barıştırmanın en mümkün olasılık olduğu konusunda uzlaştı.

OBAMA AKŞAM YEMEĞİNDE İKNA ETTİ
Obama 3 günlük İsrail gezisinin hemen tamamını bu meseleye ayırdı. Çarşamba günü iki lider akşam yemeğinde bir araya geldiğinde Netanyahu’ya ‘Artık zor olanı yapmalısın’ diyerek İsrail liderini ikna etti. Yemek bittiğinde tüm Amerikalılar Netanyahu’nun artık özür dilemeye hazır olduğu konusunda hemfikirdi.

ERDOĞAN’IN OBAMA ŞARTI
ABD ve İsrail heyetleri bu noktadan sonra dilenecek özrün cümleleri üzerinde çalışmaya başladı. Perşembe gece geç saatlerde Netanyahu’nun telefonda Erdoğan’a ne diyeceği tam olarak netleşti. Ardından Ankara aranarak Erdoğan’dan ertesi gün yapılacak telefon görüşmesi için randevu istendi. Erdoğan, önce Obama ile konuşmak şartıyla ‘Evet’ dedi. Ardından Filistin lideri Abbas ve Gazze’deki Hamas yönetiminin başbakanı Haniye’yi arayarak onaylarını aldı. Sonunda beklenen telefon Ben Gurion Havalimanı’nda kurulan askeri konteynerin içinden geldi. Hattın diğer ucunda Obama vardı. Erdoğan’la kısa bir süre konuştuktan sonra telefonu Netanyahu aldı ve o tarihi cümlelerle İsrail’in Türkiye’den özür dilediğini söyledi.

OBAMA: DOĞRU OLANI YAPTIN NETANYAHU
Telefonu kapattıktan sonra Netanyahu’yu ilk tebrik eden Obama oldu ve İsrail liderine ‘doğru olanı yaptın’ dedi. Ardından Netanyahu koalisyon ortakları tarafından da tebrik edildi.

AMIDROR: YENİ DOĞMUŞ BEBEK GİBİYİM
Bu tarihi özrün en çok çalışan isimleri olan Amidror ve Sinirlioğlu da resmi açıklamanın ardından telefonda görüştü. ‘Kendini nasıl hissediyorsun’ diye soran Sinirlioğlu’na İsrailli diplomatın yanıtı şöyle oldu: “Yeni doğmuş bir bebek gibiyim. Bakalım anne ve babası bu bebeği nasıl yetiştirecek…”