Modaya Teknoloji Dokunuşu – Teknoloji ile Değişen Moda Endüstrisi

Cuma, 5 Mayıs 2017 14:19

HAZIRLAYAN:ERGİ ŞENER

Dijitalleşmenin artan etkisi tüm sektörleri ve alışveriş alışkanlıklarını değiştirmekte. Finans, ulaşım, tarım, sağlık, medya sektörleri dijital dönüşümün akımına kapılmış giderken, moda endüstrisinin de bu değişimin gerisinde kalacağını beklemek yanlış olurdu. Modanın yeniliklere bakış odağı şimdiye kadar çoğunlukla tasarlanan kreasyonlarda ve sunulan giysilerde kendini gösterirken; teknolojideki gelişmeler artık endüstriyi bir bütün olarak tüm parçaları ile yenilenmeye zorluyor.

Bu hafta, modaya yön veren teknolojileri ve trendleri; teknolojideki gelişmelerin modayı nasıl etkilediğini inceledim.

1) Yeni Nesil Müşteriler:
Değişimin hızı ve bu hıza ayak uydurabilmek, günümüzde çoğu moda markasının mücadele etmesi gereken temel etken olarak ortaya çıkmakta. Değişimden bahsederken, teknolojinin hızı kadar, müşterilerin de bu yeni teknolojilere olan adaptasyonunu ve müşterilerin değişen beklentilerini ve alışkanlıklarını da hesaba katmak gerekiyor.

Bir örnek vermek gerekirse, Mark Zuckerberg, Snapchat’ı 2013′te 3 milyar USD karşılığında satın almayı teklif ettiğinde, çoğu insan delirdiğini düşünmüştü. Oysaki geçen zaman Zuckerberg’in doğruluğunu ortaya çıkardı. Çünkü, Snapchat’in 14 yaşındaki kullanıcılarının Facebook kullanıcısı olmaya meyilli olmadığını; Facebook’un da bu yeni jenerasyonla bir şekilde bağlantı ve etkileşim kurması gerektiğini farketmişti. Şu anda bu kitleyi Instagram üzerinden tutmaya çalışıyor. Üniversite öğrencileri için bir platform olarak başlayan Facebook, geçen 10 yıl içerisinde dedelerimiz ve anneannelerimizin sıkça kullandığı bir platforma dönüştü. Sadece Facebook değil, sıra yavaş yavaş Instagram’a da geliyor; Instagram’da en hızlı büyüyen kesim 40-50 yaş arası kadınlar!..

Bu nedenle, moda markaları tüketicilerin tercih ettiği yeni kanalları doğru bir şekilde gözlemlemeli ve gözlerinin, kulaklarının nerede olması gerektiğini iyi belirlemeli; sattığı ürünler doğrultusunda da, kimi hedef alması gerektiğini netleştirmeli. Örneğin, hedef 16 yaşında bir genç kıza ürün satmaksa, şu an için en iyi platform Snapchat durumunda. Bir yıldan kısa bir süre önce, anne/babalarımız Instagram’ın ne olduğunu bilmiyor, hatta kullananları ciddi bir biçimde eleştiriyorken, günümüzde bu platformun ana kullanıcıları halini almış durumdalar, bu nedenle bu kitleyi hedeflerken Facebook reklamlarından yararlanmakta yarar var.

2) Yeni Reklam Kanalları:
On yıl önce modanın kalesi, parlak, lüks, moda dergileriyken, artık modanın yeni “influencer”ları (ilham verenler) “sosyal medya guru”ları… Genç yaşları ve doğrusu gerçekte oldukça mütevazi olan moda tecrubeleri nedeniyle sıkça eleştirilen bu yeni nesil, sosyal medyanın özgürlükçü, global yapısı nedeniyle, arkalarında büyük bir takipçi ordusunun desteğini alarak, ünlü moda markalarından, tasarımcılardan ve moda dergilerinden çok daha büyük etkiye neden olmaktalar.

Dijitalleşmenin modaya etkisi sadece modaya yön veren kitlenin değişmesi ile sınırlı değil, aynı zamanda müşterilerde de ciddi anlamda değişim gözlenmekte. Artık, müşteriler, tablet, laptop ve akıllı telefonları üzerinden tercihlerini gerçekleştirmekteler. Örneğin, Snapchat jenerasyonu olarak nitelendirilebilecek olan müşteri segmenti, artık hiçbir basılı yayın, gazete, dergi almamakta, aksine, tercihlerini sosyal medya, video ve moda bloglarına göre belirlemekteler. Unutulmaması gereken, yeni jenerasyonun deneyim odağı; akıllı telefonları ya da saatleri yoluyla dijital ödeme yöntemleri ile ödemelerini gerçekleştirmek, Whatsapp aracılığıyla iletişim kurmak, Twitter’daki en son haberleri okumak, Instagram ve YouTube izlemek veya emojis ve hashtag’lar ile sohbet etmeye dayanıyor…

3) Yapay Zeka (Artificial Intelligence):

Dijital dönüşüm ve teknolojideki gelişmeler, sadece tüketicileri ve ilham veren rol modelleri değiştirmiyor. Yapay zeka (AI), sanal ve artırılmış gerçeklik (VR/AR), 3D yazıcılar, giyilebilir teknolojiler, yeni iş modellerini ortaya çıkararak üm dünyadaki sektörleri tehdit etmekte. Özellikle AI ile birlikte artık moda sektöründe de trendi belirleyen kriterler, gerçek müşteri verilerine dayanmaya başlamış durumda, bu da daha kişisel bir deneyim ile müşteri memnuniyetinin artmasına sebep olmakta. Akıllı telefonlar, giyilebilir teknolojiler, IoT (Internet of Things – IoT) ve sosyal medya sayesinde müşteri etkileşim noktalarının çeşitlenmesi ve bu temas noktalarından gelen datanın bütünleşmesi ile birlikte, AI tasarımcıların da yaratıcılıklarına katkı sağlayarak, karar verme süreçlerini daha etkin ve kapsamlı bir hale getirmekte. Örneğin, tasarımcılar, bir sonraki koleksiyon için öne çıkarmayı düşündüğü renklerin, gerçekten yükselen trendlere uyum sağlayıp sağlamadığını AI yardımı ile kontrol edebilmekte. AI ile tüketicilerin sosyal medyadaki gürültüye, tweet’lere, paylaşımlara, beğenilere ve yorumlara verdikleri yanıtların analiz edilmesi sonucu, tüketicilerdeki genel modun (mood) ve duygunun ne olduğu ve neden kaynaklandığı, yüksek bir doğruluk payı ile anlaşılmakta. Son günlerde start-up dünyasında da üzerinde oldukça durulan AI uygulamalarından biri, beğenilen bir ürünün resminin çekilmesi ve anında database de bulunan binlerce tedarikçi ve 100 milyonlarca ürün arasından gerçek zamanlı sorgu yapılarak, beğenilen ürüne yönelik en uygun sonuçların çıkarılması ve müşterilere filtrelenmiş bir şekilde sunulması.

4. 3D Yazıcılar & Giyilebilir Teknolojiler

Moda endüstrisinde “handmade” (el yapımı) ürünlerin hala ciddi bir önemi bulunmakta ve moda hala iğneyi vasıflı bir işçinin elinde en iyi araç olarak onurlandırmakta. Bununla birlikte, yeni otomatik dikiş makineleri ve lazerle kesim yapan endüstriyel robotlar, bir zamanlar “haute couture” olarak nitelendirilen giysileri ve kıyafetleri modern moda olarak, ulaşılabilir bir fiyatla sunmakta.

Akıllı sensorlerin, giyilebilir teknolojilerin ve 3D yazıcıların gelişimi, giysilerimize de ekstra özellikler getiriyor. Teknoloji ile bizi güvende, sıcak tutan; kişisel kimliğimizi sergilediğimiz giysilerden; sürekli olarak etkileşimde olduğumuz ve anlamlı verilerle davranışlarımıza yön veren, bizi uyaran akıllı kıyafetlere evrilen bir sürecin içerisinde yer almaktayız…

Haftaya, teknolojinin modaya etkisine değinmeye devam edeceğim.