İnterneti yasaklayıp da mı kullansak yasaklamasak da mı kullansak?

Cumartesi, 8 Mart 2014 12:00

Başbakan Erdoğan’ın “Gerekirse YouTube ve Facebook’u kapatırız” sözleri internet kullanıcılarını her zaman olduğu gibi yine farklı arayışlara yöneltmeye başladı. Erişimin engellenmesi durumunda bu sitelere girmek için aslında teknoloji kurdu olmaya çok da gerek yok, zira dünyanın pek çok ülkesinde benzer durumlar yaşandığı için onlarca program sizlere erişim imkanı sağlıyor.

Bu programlardan bir tanesi Türkiye’de de oldukça popüler olan Hotspot Shield isimli bilgisayar yazılımı. Hotspot programını yapan Silikon Vadisi’ndeki Anchorfree şirketinin yöneticilerinden Levent Sapçı ile internet yasasını ve daha da önemlisi bu yasakların sosyolojik yansımalarını konuştuk.

Levent Bey Hotspot Shield nedir, ne işe yarar?

leventHotspot Shield bir VPN (virtual private network) programıdır. Kullanıcının internet aktivitelerinin tamamını güvenli ve şifrelenmiş bir ‘tünel’den geçirerek kullanıcının güvenliğini sağlar. İnternete umuma açık, WiFi bağlantı noktaları gibi, yerlerden bağlanıldığında bir güvenlik riski oluşur. Herhangi birinin (hacker, wifi snooper gibi) bu bağlantı noktalarında kullanıcının bilgilerine ulaşması, kullanıcı isimleri ve şifrelerini, kredi kartı bilgilerini çalması çok kolaydır. Hotspot Shield kullanıcının bütün internet bağlantısını şifrelediği için, bunun önüne geçer.

Bunun dışında, internete bağlandığımızda, bizi takip eden birçok sistem vardır. İnternet sağlayıcımız hangi siteleri ziyaret ettiğimizden, ne download ettiğimize kadar her şeyi görebilir. Ayrıca ziyaret ettiğimiz siteler IP adresimizi ve lokasyonumuzu görebilir. Hotspot Shield bunun da önüne geçerek, internette attığınız her adımın gizli kalmasını sağlar.

Son olarak, Hotspot Shield, yasaklı bütün sitelere erişim imkanı sağlar. Türkiye dahil, dünyanın çeşitli ülkelerinde çeşitli sitelere ve servislere erişim zaman zaman engellenir. Hotspot Shield, kullanıcıyı sanki Amerika’dan ve ya İngiltere’den (hangi IP adres lokasyonunu seçtiğine bağlı) bağlanıyormuş gibi bütün engelli sitelere erişmesini sağlar. Kullanıcının bütün internet trafiğini bizim yurt dışında bulunan server’larimiz üzerinden geçirerek internete bağlanmasını sağladığı için, bize ait olan yurt dışı IP adreslerine sahipmiş gibi gözükmesini sağlar.

Bu sistemin DNS ayarlarını kendimizin değiştirmesinden farkı nedir?

DNS ayarlari sadece kullanıcının internet trafiğinin farklı kanallardan gelip gitmesini sağlar. Hotspot Shield ise bütün trafiği şifreleyerek, tam bir güvenlik ve gizlilik sağlar. DNS ayarlarını değiştirmek güvenlik sağlamaz.

Hotspot’un kullanımında sizin dikkatinizi çeken en fazla erişimin gerçekleştiği siteler neler?

Hotspot Shield en çok Facebook ve YouTube gibi yasaklı sitelere erişim sağlanmak için kullanılıyor. Birçok ülkede bu siteler yasaklı.

Program dünyada ve Türkiye’de kaç bilgisayara indirildi? En çok hangi ülkelerde kullanılıyor?

Bugüne kadar 200 milyondan fazla cihaza indirildi (bilgisayar, mobil telefon, tablet). Dünyanın her ülkesinden indirildi diyebilirim. En büyük marketlerimiz Amerika, İngiltere, Kanada, Türkiye, Ortadoğu ülkeleri, Almanya, Güney Kore, Pakistan, Vietnam, Çin.

İndirme rakamlarında Türkiye için ve ya bir başka ülke için dikkat çeken bir hareketlilik var mı?

Bugüne kadar Türkiye’den milyonlarca kişi indirdi. En dikkat çeken durumu Gezi Parkı protestoları esnasında yaşadık. Protestoların başladığı ve en yoğun olduğu ilk günlerde Gezi Parkı civarında protestocular telefonlarından internete çok yüklenince bir yavaşlanma yaşanmış ve internete erişim bir süreliğine mümkün olmamış. Bu durumu internette bir bloklama ve sansürlemeye yoran kullanıcılar hemen Hotspot Shield yüklemeye başladı. Hotspot Shield kulaktan kulağa öyle hızlı yayıldı ki bir gün içerisinde indirilme sayımız Türkiye’de 700% arttı. Bir anda Appstore’da bir numaraya yükseldik.

Bu açıdan esasında çok büyük sosyal bir etki var programın kullanımında. Benzer bir durum için dünyadan verebileceğiniz örnekler var mı?

Bunun birçok örneği var ve hemen her gün yenilerini yaşamaya devam ediyoruz. 2011 yılında Tunus ve Mısır’da, Arap Baharı protestoları yaşandığında, Hotspot Shield’ın bu iki ülkede çok büyük sosyal etkileri oldu. Her iki ülkede de protestolar başlar başlamaz Facebook ve Twitter gibi sosyal medya uygulamalarına erişim yasaklandı. Bunun sebebi insanların bu platformlarda haberleşerek ve gruplanarak protestoları organize etmelerinin önüne geçmekti. Fakat, protestocuların bu yasakları delmenin yolunu bulması gecikmedi. Sadece bir gecede, yasak sitelere erişim sağlandığı haberi milyonlarca insana yayıldı.

Uygulama kapatılan sitelere erişim imkanı verdiği için yasal bir yaptırımla karşı karşıya kalabilir mi? Sonuçta yasal olarak erişimi engellenmiş bir yere girmemizi sağlıyor bu program. Bu konuda ne düşünüyorsunuz?

Amerika’da ya da Türkiye’de VPN kullanmak suç değil. Böyle bir yasa bulunmuyor. Bu yüzden herhangi bir yaptırımla karşılaşılacağını sanmıyorum.

Yeni internet yasası ve Türkiye’de yaşayanlar için ne anlama geliyor sizce? Kullanıcılar kendilerini nasıl güvence altına alabilirler?

Yeni gecen internet yasası hakkında birçok tartışma yaşanıyor. Bu yasanın dünya üzerindeki örnekleri Suudi Arabistan, İran, Pakistan, Çin gibi demokratik olmayan ülkelerde var. Amerika, İngiltere, Avrupa ülkeleri gibi demokratik ülkelerde ise tam tersine kullanıcı gizliliğini korumaya ve internet üzerinden sansürü zorlaştırmaya yönelik kanunlar var. Öncelikle bu yasayla beraber site yasaklamak çok kolay hale gelecek çünkü mahkeme kararı gereksinimi olmayacak. Bunun sonucu olarak yasaklanan site sayısında bir artış öngörüyoruz. İkinci olarak, domain-level yerine, URL-level yasaklama mümkün hale gelecek. Yani, eskiden tek bir video için Youtube’un komple yasaklanması gerekiyordu. Artik, Youtube’da teker teker belirli videoların yasaklanması mümkün hale gelecek. Bunun da birçok engellemeyi beraberinde getireceğini öngörüyoruz. Üçüncü olarak, yasaklamaları DNS değiştirerek delmek mümkün olmayacak. Yasaklı sitelere erişebilmek için VPN kullanımı gerekli hale gelecek. Son olarak, internet sağlayıcıları kullanıcıların internet aktivitelerini 2 yıl boyunca saklamak zorunda. Bunu kullanıcı gizliliğine ve haklarına en büyük darbe olarak görüyorum. Bu yasanın Suudi Arabistan, İran, Pakistan, Çin gibi demokratik olmayan ülkeler seviyesinde olması da endişe verici.

Fuat Kahraman (@kahraman_fuat)

TÜRKİYE’NİN EN ÇOK OKUNAN TABLET DERGİSİNİ ÜCRETSİZ OLARAK

iPAD’İNİZE İNDİRMEK İÇİN TIKLAYIN

ANDROİD TABANLI TABLETİNİZE İNDİRMEK İÇİN TIKLAYIN