Bu da ABD’nin gazetecilik-hainlik tartışması

Cuma, 13 Aralık 2013 11:38

Dünyanın en büyük haber ajanslarından biri olan ABD’li Associated Press, Türkiye’deki basın özgürlüğü tartışmaları açısından da dikkat çekecek bir habere imza attı. AP, Mart 2004′te İran’ın Kiş Adası’nda kaybolan eski FBI ajanı Robert Levinson’ın kaybolduğu sırada CIA adına görevde olduğunu ortaya çıkardı. Ancak daha da çarpıcı olan ise bu görevle ilgili CIA’de soruşturma başlatılması ve usulsüz davranan CIA çalışanlarının kurumdan uzaklaştırılması.

YÖNETİM HEP REDDETTİ

Levinson’ın hükümet adına çalıştığı iddiaları şimdiye kadar her fırsatta reddedildi. CIA yetkilileri de Levinson olayıyla ilgili ABD Kongresi’ne verdikleri ifadelerde Levinson’ın kendileri için çalışmadığını söyledi. Beyaz Saray, İran’la yakınlaşmanın başladığı bir dönem en son geçen ay yaptığı açıklamada da, “Levinson, bir iş seyahati sırasında kayboldu” demişti.

AP ise uzun süredir izini sürdüğü hikâyenin resmi açıklamalardan farklı olduğunu gösterdi ve Levinson’ın İran’a normal şartlarda operasyon yürütme yetkisi olmayan CIA’deki bir analist grubu tarafından görev için gönderildiğini ve ailesine de bu yüzden hükümete dava açmamaları karşılığında 2.5 milyon dolarlık sus parası verildiğini yazdı.

KURUMDAN ATILDILAR

CIA’de çalışan arkadaşı Anne Jablonski ile olan yazışmalarına göre Levinson, İran’a rejime yakın bir kaynağıyla buluşmak için gitmişti. CIA yetkilileriyle de görev sırasında yapacağı harcamaları müzakere ediyordu. Olaydan sonra CIA içinde başlatılan iç soruşturmada, olayda usulsüz davranan birçok CIA görevlisi kurumdan uzaklaştırıldı. Ancak soruşturma detayları hiçbir zaman dışarıya sızdırılmadı. Öyle ki, ABD Kongresi’ne bile bu konuda yanlış ifade verildi.

ÜÇ YIL SONRA BASTILAR

2010’dan beri Levinson’ın CIA bağlantısının farkında olan AP ise ABD yönetiminin isteğiyle hikâyeyi yayınlamayı daha önce üç kere erteledi. Çünkü yönetim, AP’yi her seferinde Levinson’ın serbest bırakılmasına çok yaklaştıklarını söyleyerek ikna etti. Ancak Levinson’ın serbest bırakılacağı umutları son üç yıl içinde birer birer boşa çıkınca, dün akşam saatlerinde AP haberi en sonunda yayına soktu.

BEYAZ SARAY SUÇLADI

Beyaz Saray Ulusal Güvenlik Sözcüsü Caitlin Haydlen, haberin ardından yazılı bir açıklama yaparak AP’yi Levinson’ın hayatını tehlikeye atmakla suçladı. Hayden, açıklamasında, “Levinson ve ABD Hükümeti arasında var olduğu iddia edilen ilişki hakkında hiçbir yorumda bulunmadan, Beyaz Saray ve hükümetin diğer unsurları, Levinson’ın hayatından duyulan endişe nedeniyle AP’yi bu hikâyeyi yayınlamaması konusunda güçlü bir şekilde uyardı. AP’nin Levinson’ın eve dönüşüne yardımcı olmayacak bu haberi yayınlamasından dolayı üzgünüz” dedi.

BU GAZETECİLİKTİR

AP adına açıklama yapan Başkan Yardımcısı Kathleen Carroll ise bu haberi yayınlamanın kendileri için zor bir karar olduğunu belirterek, kararı savundu. Carroll da açıklamasında CIA’in olaydaki usulsüz uygulamalarının önemine değinerek, “Bu hikâye, ABD Hükümeti’nin en önemli istihbarat teşkilâtının içindeki ciddi hataları ve usulsüz davranışları ortaya çıkarıyor. Bu davranışlar, soruşturma ve sonuçları, kamuoyundan gizlendi. Gazeteciliğin bir amacı da, kamuoyunun hükümetlerini yaptıkları işlerden sorumlu tutmalarını sağlayacak haberler yayınlamaktır. Levinson’ın nerede olduğuna dair somut bir bilgi yokken, yayının onu riske attığı yargısına varmak imkânsızdır. Kaçıranların ise CIA bağlantısından haberi olduğu neredeyse kesindir. Kaçıranların kim olduklarını bilmeden Levinson’ın CIA görevinin yayınlanmasının onlar için herhangi bir fark yaratıp yaratmayacağını bilmek zor” dedi.